Wysokość składek ZUS w 2026 - ile zapłacą przedsiębiorcy?

W 2026 roku wysokość pełnych składek ZUS dla przedsiębiorców i przedsiębiorczyń (tzw. Duży ZUS) wynosi 1926,76 zł miesięcznie (z dobrowolnym ubezpieczeniem chorobowym). Do kwoty tej należy doliczyć składkę zdrowotną, której minimalna wysokość w 2026 roku wzrosła do 432,54 zł. Miesięczny koszt ubezpieczenia dla przedsiębiorcy na skali podatkowej lub podatku liniowym wynosi co najmniej 2359,30 zł.

Kto ustala wysokość składek ZUS?

Informacje o najniższej podstawie wymiaru składek oraz o kwotach składek na ubezpieczenia społeczne w 2026 roku publikuje co roku Zakład Ubezpieczeń Społecznych. Wysokość składek ZUS dla przedsiębiorców zależy od dwóch głównych czynników:

Wysokość obciążeń jest regulowana zgodnie z zasadami waloryzacji składek, czyli mechanizmem automatycznego dostosowania najniższej podstawy wymiaru składek do aktualnej sytuacji gospodarczej (w zależności od wysokości płac czy wskaźnika inflacji). Waloryzacja nie jest zmianą uznaniową – jej celem jest utrzymanie realnej wartości przyszłych świadczeń emerytalno-rentowych przedsiębiorców oraz zapewnienie stabilności systemu ubezpieczeń. W praktyce oznacza to, że wraz ze wzrostem średnich zarobków w Polsce, proporcjonalnie rośnie minimalna kwota, od której przedsiębiorcy muszą naliczać swoje składki.

Wysokość składek ZUS w procentach i kwotach

Wysokość składek ZUS przedsiębiorcy zależy od obowiązującej podstawy wymiaru składek. Standardowa podstawa wymiaru składek społecznych, która dotyczy większości osób prowadzących biznes, czyli tzw. Duży ZUS, wynosi 60% prognozowanego przeciętnego wynagrodzenia miesięcznego i w 2026 roku jest to kwota nie mniejsza niż 5652,00 zł.

Dla początkujących przedsiębiorców i przedsiębiorczyń przygotowano jednak różne ulgi i preferencje, które znacząco obniżają te koszty:

• Ulga na start – korzystając z tej ulgi, przez pierwsze 6 pełnych miesięcy działalności nie płacisz składek na ubezpieczenia społeczne (emerytalne, rentowe, wypadkowe). W tym czasie opłacasz wyłącznie składkę zdrowotną.
• Preferencyjne składki ZUS – po zakończeniu Ulgi na start przez kolejne 24 miesiące możesz opłacać składki od obniżonej podstawy. Preferencyjna podstawa wymiaru składek społecznych wynosi 30% minimalnego wynagrodzenia i w 2026 roku jest to kwota nie mniejsza niż 1441,80 zł.
• Mały ZUS Plus – to rozwiązanie dla tych, których przychody w poprzednim roku nie przekroczyły 120 000 zł. Podstawę oblicza się w odniesieniu do przeciętnego miesięcznego dochodu z działalności w poprzednim roku kalendarzowym, przy czym musi się ona mieścić w przedziale wyznaczonym przez podstawę preferencji składkowych oraz podstawę pełnego ZUS-u.

Od tych podstaw naliczane są następnie poszczególne składki według odpowiednich stawek procentowych:

• ubezpieczenie emerytalne: 19,52%,
• ubezpieczenia rentowe: 8%,
• ubezpieczenie wypadkowe: 1,67% – wysokość może być inna w zależności od prowadzonej działalności,
• dobrowolne ubezpieczenie chorobowe: 2,45%.

Porównanie wysokości składek ZUS w ramach ulg dla początkujących przedsiębiorców (kwoty miesięczne w 2026 r.)

*W przypadku Małego ZUS-u Plus wysokość składek społecznych jest wyliczana indywidualnie na podstawie dochodu, jednak nie może być niższa niż kwota w systemie preferencyjnym.

W przystępny sposób wszystkie najważniejsze informacje dotyczące aktualnie funkcjonujących ulg dla początkujących przedsiębiorców i przedsiębiorczyń przedstawia infografika. 

Składka zdrowotna 2026 – jakie zmiany zostały wprowadzone?

Składka na ubezpieczenie zdrowotne w 2026 roku jest zależna od formy opodatkowania. W 2026 roku podstawą wyliczenia minimalnej składki zdrowotnej według stawki 9% dla przedsiębiorców i przedsiębiorczyń rozliczających się na skali podatkowej, podatku liniowym oraz karcie podatkowej jest minimalne wynagrodzenie za pracę. Oznacza to, że minimalna składka zdrowotna w 2026 roku wynosi 432,54 zł miesięcznie (9% od 4806 zł).

Jak ustalić podstawę wymiaru składki zdrowotnej w praktyce?

Procedura ustalania podstawy zależy od wybranej formy opodatkowania:

• Skala podatkowa i podatek liniowy: Podstawą wymiaru jest dochód z miesiąca poprzedniego, jednak jeśli jest on niższy od płacy minimalnej (4806 zł), podstawę i tak stanowi kwota minimalnego wynagrodzenia.
• Ryczałt od przychodów ewidencjonowanych: Wysokość składki jest uzależniona od rocznego przychodu i wynosi 9% podstawy wymiaru określonej dla 3 grup przychodów. Podstawą do ustalenia jej wysokości jest przeciętne miesięczne wynagrodzenie w sektorze przedsiębiorstw w IV kwartale roku poprzedniego. W IV kwartale 2025 r. było to 9197,79 zł, co oznacza, że w 2026 r.:

– przy przychodach do 60 000 zł: podstawa to 60% przeciętnego wynagrodzenia, czyli 5537,18 zł (składka 498,35 zł),

– przy przychodach 60 000–300 000 zł: podstawa to 100% przeciętnego wynagrodzenia, czyli 9228,64 zł (składka 830,58 zł),

– przy przychodach powyżej 300 000 zł: podstawa to 180% przeciętnego wynagrodzenia, czyli 16611,55 zł (składka 1495,04 zł).

• Karta podatkowa: Podstawą wymiaru jest kwota minimalnego wynagrodzenia (4806 zł), co daje stałą składkę w wysokości 432,54 zł. Składka zdrowotna dla osoby współpracującej wynosi 622,93 zł (podstawa to 6921,48 zł).

Tabelaryczne porównanie składki zdrowotnej dla przedsiębiorców w 2026 r.

Dla ryczałtowców kwoty miesięczne mają charakter zaliczkowy. Ostateczne rozliczenie następuje po zakończeniu roku na podstawie faktycznego sumarycznego przychodu rocznego.

Wysokość składek ZUS dla przedsiębiorcy z umową o pracę lub umową-zleceniem

Osoby prowadzące własną działalność gospodarczą, które równocześnie są zatrudnione na podstawie umowy o pracę lub umowy-zlecenia, co do zasady nie muszą opłacać składek ZUS na ubezpieczenie społeczne z obu tytułów.

Podstawa do obliczenia składek społecznych musi być jednak równa lub wyższa niż minimalne wynagrodzenie za pracę w danym roku, które w 2026 roku wynosi 4806 zł brutto. Jeśli ten warunek jest spełniony, ubezpieczenie społeczne opłaca pracodawca.

W przypadku ubezpieczenia zdrowotnego przedsiębiorca na etacie ma obowiązek opłacania składek zdrowotnych zarówno z tytułu prowadzenia działalności gospodarczej, jak i stosunku pracy. Sposób naliczania składki zdrowotnej dla przedsiębiorcy zależy od formy opodatkowania.