Jest nowy tekst jednolity ustawy o opakowaniach. Co to zmienia dla firm?
W Dzienniku Ustaw ogłoszono ujednolicony tekst ustawy o gospodarce opakowaniami i odpadami opakowaniowymi (Dz.U. 2026 poz. 619). Dokument nie tworzy nowych obowiązków, ale zbiera w jednym miejscu obowiązujące przepisy, w tym zasady systemu kaucyjnego. To dobry moment na sprawdzenie statusu rejestracji w BDO i rozliczeń w Twojej działalności.
Tekst jednolity nie jest nowym prawem
Tekst jednolity to porządkowe zebranie obowiązujących przepisów w jednym dokumencie. Nie zmienia stawek ani obowiązków. Jego funkcją jest ułatwienie pracy z ustawą, która od 2013 roku była wielokrotnie nowelizowana. Samo ogłoszenie nie wymaga od firm żadnych działań, ale jest okazją do przeglądu własnych rozliczeń.
Kogo dotyczy ustawa
Obwieszczenie Marszałka Sejmu z 30 kwietnia 2026 roku, opublikowane 8 maja, ogłasza jednolity tekst ustawy z 13 czerwca 2013 roku o gospodarce opakowaniami i odpadami opakowaniowymi. Tekst uwzględnia stan prawny na 29 kwietnia 2026 roku i nowelizację z 9 stycznia 2026 roku (Dz.U. 2026 poz. 174), która doprecyzowała funkcjonowanie systemu kaucyjnego.
Ustawa dotyczy przedsiębiorców i przedsiębiorczyń, wprowadzających produkty w opakowaniach na rynek(produkcja, import lub pakowanie towarów). Obejmuje to również jednoosobowe działalności i małe sklepy, zwłaszcza w e-commerce i handlu. Główne obowiązki to:
- rejestracja w BDO – wpis do Bazy danych o produktach i opakowaniach oraz o gospodarce odpadami;
- poziomy odzysku i recyklingu – zapewnienie recyklingu określonej części masy wprowadzonych opakowań;
- opłata produktowa – naliczana przy nieosiągnięciu wymaganych poziomów recyklingu;
- sprawozdawczość roczna – składana przez BDO, obejmująca ilości i rodzaje opakowań oraz poziomy odzysku;
- oznakowanie opakowań – informowanie konsumenta o postępowaniu z opakowaniem po zużyciu.
System kaucyjny: kwoty i progi
Ujednolicony tekst porządkuje przepisy w momencie, gdy system kaucyjny już działa. Ruszył 1 października 2025 roku, a od 1 stycznia 2026 roku funkcjonuje w pełnym zakresie. Systemem objęte są trzy rodzaje opakowań po napojach:
- butelki plastikowe PET do 3 litrów – kaucja 50 groszy;
- puszki metalowe do 1 litra – kaucja 50 groszy;
- szklane butelki wielokrotnego użytku do 1,5 litra – kaucja 1 zł.
Z systemu wyłączono między innymi opakowania po mleku i napojach mlecznych oraz kartony po sokach. Obowiązek przyjmowania zwrotów mają sklepy o powierzchni powyżej 200 m². Mniejsze punkty muszą obowiązkowo przyjmować tylko szklane butelki wielokrotnego użytku, a przyjmowanie pozostałych opakowań jest dla nich dobrowolne.
Wymagany poziom selektywnej zbiórki butelek i puszek w latach 2025–2028 wynosi 77%, a od 2029 roku wzrośnie do 90%. Za nieosiągnięcie poziomu naliczana jest opłata produktowa: 1 zł za każdy brakujący kilogram, a dla firm bez umowy z operatorem systemu stawka jest potrójna i wynosi 3 zł za kilogram.
Rozliczenie VAT od kaucji
Przy sprzedaży napojów objętych kaucją obowiązuje odrębna zasada podatkowa. Kaucja pobrana przy sprzedaży nie podlega VAT w momencie pobrania. Opodatkowaniu podlega dopiero kaucja niezwrócona, po stronie operatora systemu, na koniec okresu rozliczeniowego. Ma to znaczenie przy dokumentowaniu sprzedaży, także w gastronomii.
Co warto zweryfikować?
Ponieważ aktualny tekst ustawy jest już dostępny, warto wykorzystać go do przeglądu: sprawdzić wpis w BDO i jego zakres, zweryfikować złożenie rocznego sprawozdania oraz ewentualną zaległą opłatę produktową, a przy sprzedaży napojów potwierdzić umowę z operatorem i prawidłowe oznakowanie opakowań. Kontrole prowadzi Inspekcja Ochrony Środowiska, a kary administracyjne za braki w ewidencji bywają dotkliwe.
Podstawa prawna i źródła
Obwieszczenie Marszałka Sejmu RP z dnia 30 kwietnia 2026 r. w sprawie ogłoszenia jednolitego tekstu ustawy o gospodarce opakowaniami i odpadami opakowaniowymi (Dz.U. 2026 poz. 619).
Ustawa z dnia 13 czerwca 2013 r. o gospodarce opakowaniami i odpadami opakowaniowymi (pierwotnie Dz.U. z 2025 r. poz. 870, z późn. zm.).
Ustawa z dnia 9 stycznia 2026 r. zmieniająca m.in. ustawę o gospodarce opakowaniami (Dz.U. 2026 poz. 174).
Komunikaty Ministerstwa Klimatu i Środowiska (gov.pl); dane PAP dot. progu 77 proc. i opłaty produktowej.
Akt w ISAP: isap.sejm.gov.pl – WDU20260000619
Materiał ma charakter informacyjny. Zakres obowiązków zależy od profilu działalności. W razie wątpliwości potwierdź stan z księgowym lub doradcą.
Polecamy
- Kilometrówka 2026 – ile wynoszą aktualne stawki i jak je obliczyć?czas czytania9minuty13.03.2026Kilometrówka służy do rozliczania prywatnego użytkowania pojazdu przez pracownika w celach służbowych, np. podczas delegacji czy dojazdów do klientów. Dowiedz się więcej na ten temat!
- #bizneswięcej artykułów z tagiem:#biznes
- Przeniesienie konta firmowego do innego banku – jakie kroki należy podjąć?czas czytania8minuty20.03.2026Chcesz zmienić bank, w którym prowadzisz rachunki swojej firmy? Sprawdź, jakich kroków nie możesz pominąć, kiedy decydujesz się na taką zmianę.
- #bankowośćwięcej artykułów z tagiem:#bankowość
- Źródła ryzyka w małej firmie – na co musisz zwrócić uwagę?czas czytania6minuty26.05.2026Prowadzisz firmę, a więc musisz się liczyć z ryzykiem. I chociaż nie da się go wyeliminować, warto go ograniczyć. Dowiedz się jak!
- #bizneswięcej artykułów z tagiem:#biznes
- Pieczątka firmowa – czy jest obowiązkowa dla JDG i innych form działalności?czas czytania8minuty24.02.2026Masz już swoją działalność i zastanawiasz się nad pieczątką firmową? Nie wiesz, jakie dane powinna zawierać? Przeczytaj nasz tekst, a rozwiejemy wszystkie wątpliwości.
- #na startwięcej artykułów z tagiem:#na start
- Co można odliczyć od podatku, prowadząc działalność gospodarczą?czas czytania15minuty03.04.2026Prowadzisz własną firmę i zastanawiasz się, które ulgi i odliczenia pozwolą Ci obniżyć kwotę podatku zgodnie z prawem? Koniecznie przeczytaj nasz tekst!
- #podatkiwięcej artykułów z tagiem:#podatki
- Używanie konta osobistego w działalności gospodarczej – czy jest dozwolone i opłacalne?czas czytania5minuty02.04.2026Zastanawiasz się, czy musisz założyć osobne konto bankowe dla swojej jednoosobowej działalności gospodarczej? My znamy odpowiedź! Przeczytaj artykuł.
- #bizneswięcej artykułów z tagiem:#biznes